Стаття 11
чиннаHeffing ter zake van leveringen en diensten · Vrijstellingen
За умов, що встановлюються загальним розпорядженням органів управління, від оподаткування звільняються:
передача нерухомого майна та прав, якими воно обтяжене, за винятком:
передача будівлі або її частини та земельної ділянки, що до неї належить, до моменту, у момент або не пізніше двох років після часу першого введення в експлуатацію, а також передача земельної ділянки під забудову;
поставки, інші ніж ті, що зазначені у пункті 1°, особам, які використовують нерухоме майно для цілей, щодо яких існує повне або майже повне право на відрахування податку відповідно до статті 15, за умови, що суб'єкт господарювання, який здійснює поставку, та особа, якій здійснюється поставка, згідно з нотаріальним актом про поставку обрали це, або в інших випадках спільно подали відповідну заяву інспектору та, крім того, відповідають умовам, що встановлюються міністерським розпорядженням;
оренда (включаючи оренду сільськогосподарських земель) нерухомого майна, за винятком: під орендою нерухомого майна також розуміється будь-яка інша форма, за якої нерухоме майно надається у користування, окрім як шляхом передачі у власність;
оренда стаціонарно встановлених інструментів та машин;
надання в оренду в межах діяльності готелів, пансіонатів, кемпінгів та закладів для відпочинку особам, які проживають там лише протягом короткого періоду;
оренда місць для паркування транспортних засобів та оренда місць для стоянки та зберігання плавзасобів;
оренда сейфових комірок;
оренда нерухомого майна, іншого ніж будівлі та їхні частини, що використовуються як житло, орендодавцем, який не застосовує звільнення, передбачене статтею 25a, частиною першою, особам, які використовують нерухоме майно для цілей, щодо яких існує повне або майже повне право на відрахування податку відповідно до статті 15, за умови, що орендодавець та орендар, як це випливає з письмового договору оренди, обрали це або в інших випадках спільно подали відповідну заяву інспектору та в іншому разі відповідають умовам, що встановлюються міністерським розпорядженням;
догляд та лікування осіб, які перебувають у закладі, а також дії, що тісно пов’язані з цим, включаючи надання таким особам їжі та напоїв, лікарських засобів та перев’язувальних матеріалів;
послуги, що надаються молоді та молодіжним лідерам організаціями із загальної роботи з молоддю, які визнані такими органами державної влади;
послуги, які тісно пов’язані із заняттями спортом або фізичним вихованням та надаються установами особам, які займаються спортом або фізичним вихованням, за винятком:
надання доступу до змагань, демонстрацій та подібних заходів;
надання місць для стоянки та зберігання суден, які на підставі об'єктивних характеристик не є придатними для занять спортом;
поставки та послуги соціального або культурного характеру, що визначаються загальним розпорядженням управління (algemene maatregel van bestuur), за умови, що підприємець не має на меті отримання прибутку та не виникає порушення конкурентних відносин стосовно підприємців, які мають на меті отримання прибутку;
наступні поставки та послуги:
послуги у сфері охорони здоров’я людини, що надаються фахівцями медичних або парамедичних професій, які здобули освіту за відповідним фахом, щодо якої встановлено правила згідно із Законом про професії в індивідуальній охороні здоров’я (Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg), за умови, що ці послуги належать до сфери компетенції цієї професії та є частиною зазначеної освіти;
послуги, що надаються зубними техніками як такими; постачання зубних протезів стоматологами та зубними техніками; перевезення хворих або поранених автомобілями швидкої допомоги;
стаціонарний догляд, передбачений у статті 3.1.1, частина перша, підпункт «а», та догляд, передбачений у статті 3.1.1, частина перша, підпункти «b» та «c», Закону про довгостроковий догляд (Wet langdurige zorg), а також допомога по господарству, якщо такий догляд не супроводжується проживанням у закладі та надається особам, стосовно яких у рішенні про надання медичних показань (indicatiebesluit) на підставі Закону про довгостроковий догляд встановлено, що вони потребують догляду, зазначеного у цих підпунктах;
послуги, що підлягають визначенню загальним розпорядженням управління (algemene maatregel van bestuur), які є частиною забезпечення підтримки самодостатності та участі осіб з обмеженими можливостями або з хронічними психічними чи психосоціальними проблемами, як це передбачено Законом про соціальну підтримку 2015 року (Wet maatschappelijke ondersteuning 2015), що надаються особам, стосовно яких встановлено, що вони відповідно до цього Закону потребують таких послуг;
послуги, що надаються підприємцями та полягають у забезпеченні денної зайнятості, професійної підготовки або денного догляду для:
особи, щодо яких вони уклали письмовий договір з установою, як це визначено у статті 1.1.1 Закону про довгостроковий догляд, або з надавачем послуг, як це визначено у статті 1.1.1 Закону про соціальну підтримку 2015 року;
особи, з якими вони уклали письмовий договір з цією метою та які володіють персональним бюджетом (persoonsgebonden budget) для реалізації своїх прав згідно із зазначеними у пункті «а» законами;
послуги, що надаються організаторами поховань;
наступні поставки та послуги:
правочини, включаючи посередництво, стосовно іноземної валюти, банкнот та монет, які в будь-якій країні мають статус законного платіжного засобу, за винятком банкнот та монет, які зазвичай не використовуються як законний платіжний засіб або мають колекційну вартість;
правочини, включаючи посередництво, але за винятком зберігання та управління, щодо цінних паперів та інших оборотних документів, за винятком документів, що посвідчують право на товари;
управління активами, зібраними інвестиційними фондами та інвестиційними компаніями для колективного інвестування;
наступні послуги:
надання кредиту та посередництво у сфері кредитування;
правочини, включаючи посередництво, що стосуються жиро- та поточних рахунків, депозитів, платежів, переказів, грошових вимог, чеків та інших торговельних документів, за винятком стягнення грошових вимог;
укладення договорів поруки та посередництво при їх укладенні, а також інші зобов’язання щодо забезпечення та гарантійні зобов’язання;
дії щодо страхування та перестрахування, включаючи пов’язані з ними послуги, що здійснюються страховими брокерами та страховими посередниками;
азартні ігри у значенні статті 2, частини першої, Закону про податок на азартні ігри;
послуги, а також пов’язані з ними постачання, зазначені у статті 16 Закону про поштовий зв’язок 2009 року (Postwet 2009), які надаються надавачем універсальних поштових послуг, зазначеним у цьому Законі;
некомерційна діяльність громадських організацій радіомовлення та телебачення;
здійснення догляду за:
освіта, включаючи послуги та постачання, що тісно пов’язані з нею, які надаються призначеними для цього школами та закладами, як це визначено законами, що регулюють освіту, яка згідно із законодавчим приписом підлягає нагляду з боку Інспекції з питань освіти або іншому нагляду з боку міністра, на якого покладено відповідальність за відповідну освіту;
освіта, що визначається загальним розпорядженням уряду (algemene maatregel van bestuur), включаючи послуги та постачання, які тісно пов’язані з такою освітою, причому може бути встановлено, що звільнення застосовується лише щодо підприємців, які не мають на меті отримання прибутку від такої освіти;
подання та аналогічні послуги у випадках, визначених міністерським розпорядженням, за умови, що вони надаються за винагороду, яка в основному спрямована на покриття витрат;
послуги, що надаються композиторами, письменниками та журналістами;
постачання рухомого майна, яке на підприємстві підприємця використовувалося виключно для цілей звільнених від оподаткування операцій або для цілей, передбачених статтею 16, у разі, якщо стосовно попереднього постачання цього майна податок до вирахування не застосовувався;
поставка людських органів, людської крові та грудного молока;
послуги та пов’язані з ними постачання, що здійснюються організаціями роботодавців та працівників, а також організаціями політичного, релігійного, патріотичного, світоглядного або благодійного характеру на користь своїх членів за статутно встановлений членський внесок;
послуги, що визначаються загальним розпорядженням уряду, які надаються самостійними об’єднаннями осіб або суб’єктами у розумінні Загального закону про державні податки (Algemene wet inzake rijksbelastingen), що здійснюють діяльність, яка звільнена від оподаткування або щодо якої вони не є підприємцями, своїм членам, і які є безпосередньо необхідними для здійснення вищезазначеної діяльності, за умови, що такі об’єднання вимагають від своїх членів лише відшкодування їхньої частки у спільних витратах та не виникає порушення конкурентних відносин;
постачання товарів та надання послуг допоміжного характеру організаціями, чия діяльність в іншому випадку звільняється від оподаткування на підставі підпунктів c, d, e, f, o, пункту 1°, або t, за умови, що такі постачання та послуги випливають із діяльності, спрямованої на отримання фінансової підтримки для цих організацій, за умови, що надходження від постачання товарів не перевищують 68 067 євро на рік, а від надання послуг — не перевищують 22 689 євро на рік, з урахуванням того, що для організацій, зазначених у підпункті e, останній згаданий розмір становить 50 000 євро;
догляд за дітьми в закладах дошкільної освіти або догляд, що здійснюється вихователем (gastouderopvang), як це визначено у статті 1.1 Закону про догляд за дітьми (Wet kinderopvang), якщо йдеться про догляд за дітьми у зареєстрованому відповідно до цього Закону дитячому центрі або догляд, що здійснюється вихователем за посередництва зареєстрованого відповідно до цього Закону агентства з підбору вихователів, та за умови дотримання вимог, встановлених у вищезазначеному Законі, догляд за дітьми, як це визначено у статті 1.1, частина друга, пункт «a» цього Закону, а також інші форми догляду за дітьми, що визначаються додатково загальним розпорядженням органів управління.
Тісно пов’язані постачання та послуги, зазначені у першому абзаці, вступній частині та підпунктах c, e, o та t, виключаються зі звільнення, якщо вони:
не є необхідними для вчинення звільнених правочинів; або
головним чином спрямовані на забезпечення установі додаткових надходжень шляхом здійснення дій, що виконуються у прямій конкуренції з діями комерційних підприємств, які підлягають оподаткуванню.
Звільнення, зазначені у першому абзаці, вступній частині та підпунктах c, e та t, застосовуються лише у тому випадку, якщо підприємець не має на меті отримання прибутку. Під метою отримання прибутку також розуміється отримання експлуатаційних надлишків, за винятком випадків, коли вони спрямовуються на підтримання або покращення послуг, що надаються.
Для застосування першого абзацу, підпункту «e», установа не вважається такою, що має на меті отримання прибутку, якщо:
установа прямо чи опосередковано отримує внески, які не є винагородою або є винагородою, що перевищує звичайну вартість наданої послуги, і без таких внесків установа не отримала б надлишку; або
установа прямо чи опосередковано отримує у своє розпорядження спортивний об'єкт або його частину від публічно-правового суб'єкта, який у зв'язку з таким наданням у розпорядження не стягує зі свого контрагента принаймні повну суму витрат, що відносяться до цього об'єкта або його частини.
Для застосування пункту «а» підпункту 1° першої частини:
будівлею вважається будь-яка споруда, що міцно пов'язана із землею;
після реконструкції будівлі її введення в експлуатацію вважається першим введенням в експлуатацію, якщо внаслідок такої реконструкції було створено виготовлений товар;
Прилеглою територією вважається будь-яка земельна ділянка, яка, згідно з суспільними уявленнями, належить до будівлі або призначена для її обслуговування.
Під будівельним майданчиком, як це передбачено в абзаці першому, підпункті «а», пункті 1°, розуміється незабудована земельна ділянка, яка очевидно призначена для забудови одним або кількома будівлями.
Для застосування першого абзацу, підпунктів a, пункту 2°, та b, пункту 5°, використання для цілей, щодо яких існує повне або майже повне право на відрахування податку відповідно до статті 15, не охоплює правочини, зазначені у статті 3, третьому абзаці, та статті 4, другому абзаці.
До поставок або послуг, зазначених у першому пункті, підпунктах f, g, пунктах 2° та 3°, t, u або v, не належать поставки або послуги, що підлягають визначенню міністерським розпорядженням у зв’язку із запобіганням порушенню конкурентних відносин.
Загальним розпорядженням управління може бути встановлено, що звільнення, передбачене у першому пункті, підпункті f, всупереч положенням цього підпункту, також застосовується щодо підприємців, які мають на меті отримання прибутку, визначених там більш детально.
Onder bij algemene maatregel van bestuur vast te stellen voorwaarden zijn van de belasting vrijgesteld:
de levering van onroerende zaken en van rechten waaraan deze zijn onderworpen, met uitzondering van:
de levering van een gebouw of een gedeelte van een gebouw en het erbij behorend terrein vóór, op of uiterlijk twee jaren na het tijdstip van eerste ingebruikneming, alsmede de levering van een bouwterrein;
leveringen, andere dan die bedoeld onder 1°, aan personen die de onroerende zaak gebruiken voor doeleinden waarvoor een volledig of nagenoeg volledig recht op aftrek van belasting op de voet van artikel 15 bestaat, mits de ondernemer die de levering verricht en degene aan wie wordt geleverd, blijkens de notariële akte van levering daarvoor hebben gekozen of in andere gevallen gezamenlijk een verzoek daartoe aan de inspecteur hebben gedaan en overigens voldoen aan bij ministeriële regeling te stellen voorwaarden;
de verhuur (de verpachting daaronder begrepen) van onroerende zaken, met uitzondering van: onder verhuur van onroerende zaken wordt mede verstaan iedere andere vorm waarin onroerende zaken voor gebruik, anders dan als levering, ter beschikking worden gesteld;
de verhuur van blijvend geïnstalleerde werktuigen en machines;
de verhuur binnen het kader van het hotel-, pension-, kamp- en vakantiebestedingsbedrijf aan personen, die daar slechts voor een korte periode verblijf houden;
de verhuur van parkeerruimte voor voertuigen en de verhuur van lig- en bergplaatsen voor vaartuigen;
de verhuur van safeloketten;
de verhuur van onroerende zaken, andere dan gebouwen en gedeelten daarvan welke als woning worden gebruikt, door een verhuurder, die niet de vrijstelling, bedoeld in artikel 25a, eerste lid, toepast, aan personen die de onroerende zaak gebruiken voor doeleinden waarvoor een volledig of nagenoeg volledig recht op aftrek van de belasting op de voet van artikel 15 bestaat mits de verhuurder en de huurder blijkens de schriftelijke huurovereenkomst daarvoor hebben gekozen of in andere gevallen gezamenlijk een verzoek daartoe aan de inspecteur hebben gedaan en overigens voldoen aan bij ministeriële regeling te stellen voorwaarden;
het verzorgen en het verplegen van in een inrichting opgenomen personen, alsmede de handelingen die daarmee nauw samenhangen, waaronder begrepen het verstrekken van spijzen en dranken, geneesmiddelen en verbandmiddelen aan die personen;
de diensten aan de jeugd en de jeugdleiders door organisaties voor het algemene jeugdwerk die door de overheid als zodanig zijn erkend;
diensten die nauw samenhangen met de beoefening van sport of met lichamelijke opvoeding en die door instellingen worden verricht voor personen die aan sport of lichamelijke opvoeding doen, met uitzondering van:
het verlenen van toegang tot wedstrijden, demonstraties en dergelijke;
het ter beschikking stellen van lig- en bergplaatsen voor vaartuigen die op grond van objectieve kenmerken niet geschikt zijn voor sportbeoefening;
de bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen leveringen en diensten van sociale of culturele aard, mits de ondernemer geen winst beoogt en niet een verstoring van concurrentieverhoudingen optreedt ten opzichte van ondernemers die winst beogen;
de volgende leveringen en diensten:
de diensten op het vlak van de gezondheidskundige verzorging van de mens door beoefenaren van een medisch of paramedisch beroep die een op dit beroep gerichte opleiding hebben voltooid waarvoor regels zijn gesteld bij of krachtens de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg, voor zover deze diensten tot het gebied van deskundigheid van dit beroep behoren en onderdeel vormen van bedoelde opleiding;
diensten die door tandtechnici als zodanig worden verricht; de leveringen van tandprothesen door tandartsen en tandtechnici; het vervoer van zieken of gewonden met ambulance-automobielen;
de verblijfszorg, bedoeld in artikel 3.1.1, eerste lid, onder a, en de zorg, bedoeld in artikel 3.1.1, eerste lid, onder b en c, van de Wet langdurige zorg, alsmede huishoudelijke hulp, voor zover die zorg niet gepaard gaat met verblijf in een instelling en plaatsvindt aan personen ten behoeve van wie in een indicatiebesluit op grond van de Wet langdurige zorg is vastgesteld dat ze op de in die onderdelen bedoelde zorg zijn aangewezen;
de bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen diensten die deel uitmaken van een voorziening ter ondersteuning van de zelfredzaamheid en participatie van personen met een beperking of met chronische psychische of psychosociale problemen als bedoeld in de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015, verleend aan personen van wie vaststaat dat zij ingevolge die wet op die diensten zijn aangewezen;
de diensten door ondernemers bestaande in het verlenen van dagbesteding, arbeidstraining of dagopvang aan:
personen voor wie zij daartoe een schriftelijke overeenkomst hebben gesloten met een instelling als bedoeld in artikel 1.1.1 van de Wet langdurige zorg of met een aanbieder als bedoeld in artikel 1.1.1 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015;
personen met wie zij daartoe een schriftelijke overeenkomst hebben gesloten en die beschikken over een persoonsgebonden budget met het oog op het geldend maken van hun aanspraken ingevolge de onder a genoemde wetten;
de diensten door lijkbezorgers;
de volgende leveringen en diensten:
de handelingen, bemiddeling daaronder begrepen, betreffende deviezen, bankbiljetten en munten, welke in enig land de hoedanigheid van wettig betaalmiddel bezitten, met uitzondering van bankbiljetten en munten, welke gewoonlijk niet als wettig betaalmiddel worden gebruikt of welke een verzamelwaarde hebben;
de handelingen, bemiddeling daaronder begrepen doch uitgezonderd bewaring en beheer, inzake effecten en andere waardepapieren met uitzondering van documenten welke goederen vertegenwoordigen;
het beheer van door beleggingsfondsen en beleggingsmaatschappijen ter collectieve belegging bijeengebrachte vermogens;
de volgende diensten:
het verlenen van en de bemiddeling inzake krediet;
de handelingen, bemiddeling daaronder begrepen, betreffende giro- en rekeningcourantverkeer, deposito's, betalingen, overmakingen, schuldvorderingen, cheques en andere handelspapieren, met uitzondering van de invordering van schuldvorderingen;
het aangaan van en het bemiddelen bij borgtochten en andere zekerheids- en garantieverbintenissen;
handelingen ter zake van verzekering en herverzekering met inbegrip van daarmee samenhangende diensten, verricht door assurantiemakelaars en verzekeringstussenpersonen;
de kansspelen in de zin van artikel 2, eerste lid, van de Wet op de kansspelbelasting;
de diensten, en de daarmee gepaard gaande leveringen, bedoeld in artikel 16 van de Postwet 2009, die worden verricht door een verlener van de universele postdienst, bedoeld in die wet;
de niet-commerciële activiteiten van openbare radio- en televisieorganisaties;
het verzorgen van:
onderwijs, met inbegrip van de diensten en leveringen die daarmee nauw samenhangen, door daartoe bestemde scholen en instellingen, als is omschreven bij of krachtens de wetten tot regeling van het onderwijs dat krachtens wettelijk voorschrift is onderworpen aan het toezicht door de Inspectie van het onderwijs of aan een ander toezicht door de minister die met de zorg voor het desbetreffende onderwijs is belast;
bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen onderwijs, met inbegrip van de diensten en leveringen die daarmee nauw samenhangen, waarbij kan worden bepaald, dat de vrijstelling slechts toepassing vindt ten aanzien van ondernemers die met dat onderwijs geen winst beogen;
de voordrachten en dergelijke diensten in bij ministeriële regeling aan te wijzen gevallen, mits tegen een vergoeding die in hoofdzaak strekt tot dekking van kosten;
de diensten door componisten, schrijvers en journalisten;
de levering van een roerende zaak die in het bedrijf van de ondernemer uitsluitend is gebruikt ten behoeve van vrijgestelde prestaties of voor doeleinden als zijn bedoeld in artikel 16, ingeval ter zake van de voorafgaande levering van die zaak geen belasting in aftrek is gebracht;
de levering van menselijke organen, menselijk bloed en moedermelk;
de diensten en daarmee nauw samenhangende leveringen door werkgevers- en werknemersorganisaties, alsmede door organisaties van politieke, godsdienstige, vaderlandslievende, levensbeschouwelijke of liefdadige aard aan hun leden tegen een statutair vastgestelde contributie;
bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen diensten welke door zelfstandige groeperingen van personen of lichamen in de zin van de Algemene wet inzake rijksbelastingen, die prestaties verrichten welke zijn vrijgesteld of waarvoor zij geen ondernemer zijn, worden verleend aan hun leden en welke rechtstreeks nodig zijn voor het verrichten van voornoemde prestaties, mits die groeperingen van hun leden slechts terugbetaling vorderen van hun aandeel in de gezamenlijke uitgaven en geen verstoring van concurrentieverhoudingen optreedt;
leveringen en diensten van bijkomstige aard door organisaties waarvan de prestaties overigens op grond van onderdeel c, d, e, f, o, onder 1°, of t zijn vrijgesteld, voor zover die leveringen en diensten voortvloeien uit activiteiten ter verkrijging van financiële steun voor deze organisaties, mits de ontvangsten ter zake van leveringen niet meer bedragen dan € 68 067 per jaar en ter zake van diensten niet meer dan € 22 689 per jaar, met dien verstande dat voor organisaties als bedoeld in onderdeel e, laatstgenoemd bedrag € 50 000 bedraagt;
opvang van kinderen in kinderopvang of gastouderopvang als bedoeld in artikel 1.1 van de Wet kinderopvang, indien het betreft kinderopvang in een overeenkomstig die wet geregistreerd kindercentrum of gastouderopvang door tussenkomst van een overeenkomstig die wet geregistreerd gastouderbureau en overigens wordt voldaan aan de in voormelde wet gestelde eisen, opvang van kinderen als bedoeld in artikel 1.1, tweede lid, onderdeel a, van die wet, alsmede nader bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen vormen van kinderopvang.
De nauw samenhangende leveringen en diensten, bedoeld in het eerste lid, aanhef en onderdelen c, e, o en t, zijn van de vrijstelling uitgesloten wanneer zij:
niet onontbeerlijk zijn voor het verrichten van de vrijgestelde handelingen; of
in hoofdzaak ertoe strekken aan de instelling extra opbrengsten te verschaffen door de uitvoering van handelingen welke worden verricht in rechtstreekse mededinging met aan de heffing van belasting onderworpen handelingen van commerciële ondernemingen.
De vrijstellingen, bedoeld in het eerste lid, aanhef en onderdelen c, e en t, zijn slechts van toepassing, indien de ondernemer geen winst beoogt. Onder het beogen van winst wordt mede verstaan het behalen van exploitatieoverschotten, tenzij deze worden aangewend voor de instandhouding of verbetering van de diensten die worden verricht.
Voor toepassing van het eerste lid, onderdeel e, is geen sprake van een instelling die winst beoogt, indien:
de instelling direct of indirect bijdragen ontvangt die geen vergoeding vormen of een vergoeding vormen hoger dan de normale waarde voor een prestatie en de instelling zonder die bijdragen geen overschot zou behalen; of
aan de instelling direct of indirect een sportaccommodatie of een gedeelte daarvan ter beschikking wordt gesteld door een publiekrechtelijk lichaam dat ter zake van die terbeschikkingstelling niet ten minste de aan die accommodatie of het gedeelte daarvan toerekenbare integrale kosten aan zijn afnemer in rekening brengt.
Voor de toepassing van het eerste lid, onderdeel a, onder 1°:
wordt als gebouw beschouwd ieder bouwwerk dat vast met de grond is verbonden;
wordt na de verbouwing van een gebouw de ingebruikneming als eerste ingebruikneming aangemerkt, indien door die verbouwing een vervaardigd goed is voortgebracht;
wordt als erbij behorend terrein beschouwd ieder terrein dat naar maatschappelijke opvattingen behoort bij dan wel dienstbaar is aan het gebouw.
Onder een bouwterrein als bedoeld in het eerste lid, onderdeel a, onder 1°, wordt verstaan onbebouwde grond die kennelijk bestemd is om te worden bebouwd met een of meer gebouwen.
Voor de toepassing van het eerste lid, onderdelen a, onder 2°, en b, onder 5°, worden onder het gebruiken voor doeleinden waarvoor een volledig of nagenoeg volledig recht op aftrek van belasting op de voet van artikel 15 bestaat, niet begrepen de handelingen, bedoeld in de artikelen 3, derde lid, en 4, tweede lid.
Tot de leveringen of diensten, bedoeld in het eerste lid, onderdelen f, g, onder 2° en onder 3°, t, u of v, behoren niet de bij ministeriële regeling, in verband met het voorkomen van een verstoring van concurrentieverhoudingen, aan te wijzen leveringen of diensten.
Bij algemene maatregel van bestuur kan worden bepaald dat de vrijstelling, bedoeld in het eerste lid, onderdeel f, in afwijking in zoverre van dat onderdeel, ook toepassing vindt ten aanzien van aldaar nader te bepalen ondernemers die winst beogen.