უკრაინაში ომის დაწყების შემდეგ, ათასობით მოქალაქემ იპოვა უსაფრთხო თავშესაფარი ნიდერლანდებში. თუმცა, ახლა ბევრს უჩნდება პრაქტიკული კითხვები: შემიძლია თუ არა უკრაინაში გამგზავრება ოჯახის მოსანახულებლად? რა მოხდება, თუ ნიდერლანდებს რამდენიმე კვირით დავტოვებ? დავკარგავ თუ არა დაცვის სტატუსს? კარგი ამბავი ის არის, რომ უკრაინელებისთვის ნიდერლანდებიდან დროებითი გამგზავრება დაშვებულია — თუმცა არსებობს მკაფიო წესები და შეზღუდვები.
ვის შეუძლია ნიდერლანდების დროებით დატოვება?
თუ თქვენ ხართ უკრაინის მოქალაქე და ნიდერლანდებში ჩახვედით 2021 წლის 27 ნოემბრის შემდეგ, თქვენ გეხებათ ევროკავშირის დროებითი დაცვის დირექტივა (RTB). ეს ნიშნავს, რომ თქვენ შეგიძლიათ დროებით დატოვოთ ნიდერლანდები თქვენი როგორც დევნილის/იძულებით გადაადგილებული პირის სტატუსის დაკარგვის გარეშე — იმ პირობით, რომ დაიცავთ წესებს.
თუ თქვენ არ ხართ უკრაინის მოქალაქე, მაგრამ მანამდე კანონიერად ცხოვრობდით უკრაინაში (მაგალითად, სტუდენტური ან სამუშაო ვიზით), თქვენ ასევე შეიძლება მოექცეთ RTB-ის დაცვის ქვეშ. თუმცა, ამ შემთხვევაში ნიდერლანდებიდან დროებითი გამგზავრება უფრო მკაცრად რეგულირდება და შესაძლოა გამოიწვიოს თქვენი სტატუსის დაკარგვა.
როგორ შევინარჩუნოთ დაცვის სტატუსი ნიდერლანდების ფარგლებს გარეთ ყოფნისას
მთავარი წესია ვადების მკაცრად დაცვა და ხელისუფლების ინფორმირება. ნიდერლანდებიდან დროებითი არყოფნა ნებადართულია წელიწადში მაქსიმუმ 28 კალენდარული დღის განმავლობაში, რაც არ აისახება თქვენს რეგისტრაციაზე, საცხოვრებელ შემწეობასა და თავშესაფარზე. თუ თქვენ უფრო დიდხანს დარჩებით და არ შეატყობინებთ თქვენს მუნიციპალიტეტს, არსებობს რისკი, რომ დაკარგოთ დახმარება.
რეკომენდებულია თქვენი მოგზაურობის შესახებ წინასწარ აცნობოთ მუნიციპალიტეტს, განსაკუთრებით იმ შემთხვევაში, თუ დარწმუნებული არ ხართ, დაბრუნდებით თუ არა დადგენილ ვადაში. ასევე, ყოველთვის თან იქონიეთ დოკუმენტები, რომლებიც ადასტურებს თქვენს სტატუსს და საცხოვრებელ ადგილს ნიდერლანდებში.
ნიდერლანდებში დაბრუნება დროებითი არყოფნის შემდეგ
უკრაინელი დევნილებისთვის ნიდერლანდებიდან შენგენის ზონის ქვეყნებში და უკრაინაში დროებითი გამგზავრება ნებადართულია ვიზის გარეშე — მაქსიმუმ 90 დღის განმავლობაში. თუმცა, თუ თქვენ ნიდერლანდებიდან ზედიზედ 28 დღეზე მეტხანს იმყოფებით, განსაკუთრებით ამის შეტყობინების გარეშე, შესაძლოა დაკარგოთ თავშესაფარში განთავსება და სოციალური მხარდაჭერა.
დაბრუნებისას მესაზღვრეებმა შეიძლება მოგთხოვონ პასპორტი და IND-ის დოკუმენტი (სტიკერი ან O-დოკუმენტი). თუ თქვენი დოკუმენტები ვადაგასულია ან დაკარგულია, ამან შეიძლება გამოიწვიოს დროებითი შეფერხება ან ქვეყანაში შესვლაზე უარის თქმა. ასეთი სიტუაციების თავიდან ასაცილებლად თან იქონიეთ ყველა საჭირო დოკუმენტი.
რა უნდა იცოდეთ ნიდერლანდებიდან დროებითი გამგზავრების პირობების შესახებ
რამდენი ხნით შეგიძლიათ იყოთ არყოფნაში?
თქვენ შეგიძლიათ დროებით დატოვოთ ნიდერლანდები მაქსიმუმ 28 დღის განმავლობაში ყოველგვარი შედეგების გარეშე. თუ უფრო დიდხანს დარჩებით, ამან შეიძლება გამოიწვიოს მუნიციპალური საბაზო რეესტრიდან ამოწერა და სოციალური გასაცემლების/სარგებლის გაცემის შეწყვეტა.
სად შეგიძლიათ გამგზავრება?
უკრაინის მოქალაქეებს შეუძლიათ თავისუფლად იმოგზაურონ შენგენის ზონის სხვა ქვეყნებში ან უკრაინაში ვიზის გარეშე მაქსიმუმ 90 დღის განმავლობაში. მაგრამ თუ ნიდერლანდებიდან თქვენი დროებითი არყოფნა 28 დღეზე მეტხანს გრძელდება, განსაკუთრებით შეტყობინების გარეშე, ამან შეიძლება გავლენა მოახდინოს თქვენს სტატუსზე.
რომელი დოკუმენტები უნდა წაიღოთ თან?
ნიდერლანდებიდან დროებითი გამგზავრებისას უკრაინელებს ვალდებულება აქვთ თან ჰქონდეთ:
- უკრაინის ბიომეტრიული საზღვარგარეთის პასპორტი (მოქმედების ვადა მინიმუმ 6 თვე);
- პასპორტში არსებული IND-ის სტიკერი ან O-დოკუმენტი, რომელიც ადასტურებს სტატუსს;
- ნიდერლანდებში ყოფნის დამადასტურებელი დოკუმენტი (მუნიციპალიტეტის წერილი, თავშესაფრის ადგილის რეგისტრაცია);
- უკან დასაბრუნებელი ბილეთი (სასურველია — ეს ადასტურებს თქვენს განზრახვას დაბრუნდეთ).
რა უნდა გაითვალისწინოთ თქვენი მოგზაურობის წინ
სანამ დროებით დატოვებთ ნიდერლანდებს, კარგად დაფიქრდით მოგზაურობის თარიღებზე, მიზანსა და ხანგრძლივობაზე. 28-დღიანი ლიმიტის უმნიშვნელო გადაცილებამაც კი შეიძლება გამოიწვიოს თავშესაფრის დაკარგვა და სოციალური დახმარების შეწყვეტა.
ასევე დარწმუნდით, რომ თქვენი IND-ის დოკუმენტები მოქმედია. თუ ისინი მოგზაურობის დროს ვადაგასული გახდება, შესაძლოა შეგექმნათ პრობლემები ქვეყანაში დაბრუნებისას.
როდის შეიძლება მოგზაურობამ გავლენა მოახდინოს თქვენს დაცვის სტატუსზე?
ყველა მოგზაურობა არ წარმოადგენს რისკს, მაგრამ არსებობს სიტუაციები, როდესაც შესაძლოა დაკარგოთ დაცვის სტატუსი. განსაკუთრებით ფრთხილად იყავით, თუ:
- თქვენ არ იყავით მუდმივად 28 დღეზე მეტხანს და ამის შესახებ არ შეგატყობინათ;
- გეწვიათ ევროკავშირის/შენგენის ზონის ფარგლებს გარეთ მდებარე ქვეყანა;
- თქვენ მოგვეკარგათ თქვენი IND-ის დოკუმენტები მოგზაურობისას ან მათი მოქმედების ვადა ამოიწურა;
- თქვენ არ ხართ უკრაინის მოქალაქე და დაბრუნდით თქვენს წარმოშობის ქვეყანაში — ეს შეიძლება ჩაითვალოს დაცვის ნებაყოფლობით შეწყვეტად.
რა უნდა გააკეთოთ, თუ ნიდერლანდებში შესვლაზე უარი გეთქვათ?
თუ საზღვარზე გეტყვიან, რომ ვერ დაბრუნდებით:
- შეინარჩუნეთ სიმშვიდე და ითანამშრომლეთ ხელისუფლებასთან;
- წარადგინეთ თქვენი პასპორტი, IND-ის სტიკერი ან O-დოკუმენტი და ბინადრობის დამადასტურებელი ნებისმიერი მტკიცებულება;
- შესაძლოა, მოგთხოვონ გასაუბრების გავლა ან დროებით დაგაკავონ შემოწმების მიზნით.
თუ ოფიციალურად გეთქვათ უარი, დაუყოვნებლივ მიმართეთ იურიდიულ დახმარებას. შესაძლოა, შეძლოთ გასაჩივრება ან მიიღოთ მხარდაჭერა მუნიციპალიტეტისა და ადამიანის უფლებათა დაცვის ორგანიზაციებისგან.
დასკვნა
მაშ, შეუძლიათ თუ არა უკრაინელებს ნიდერლანდების დროებით დატოვება? დიახ — მაგრამ მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ წესები დაცულია. დაიცავით 28-დღიანი ლიმიტი, თან იქონიეთ შესაბამისი დოკუმენტები და აცნობეთ თქვენს მუნიციპალიტეტს. ასე თავიდან აიცილებთ არასაჭირო პრობლემებს და შეინარჩუნებთ თქვენს სამართლებრივ სტატუსს.
მიუხედავად იმისა, მოგზაურობთ პირადი მიზეზების გამო, ოჯახის მოსანახულებლად თუ გადაუდებელი აუცილებლობის გამო — მომზადება გადამწყვეტია. ეჭვის შემთხვევაში, გამგზავრებამდე კონსულტაცია გაიარეთ იურისტთან ან IND-სთან.
ხშირად დასმული კითხვები (FAQ)
რამდენი ხანი შემიძლია დავრჩე ნიდერლანდების გარეთ სტატუსის დაკარგვის გარეშე?
თქვენ შეგიძლიათ არ იმყოფებოდეთ ქვეყანაში წელიწადში 28 დღემდე ისე, რომ არ დაკარგოთ თავშესაფარი ან საარსებო შემწეობა. ხანგრძლივმა არყოფნამ შესაძლოა გამოიწვიოს რეგისტრაციიდან მოხსნა.
რა დოკუმენტები მჭირდება დროებითი გამგზავრებისთვის?
ბიომეტრიული პასპორტი, IND-ის სტიკერი ან O-დოკუმენტი და ბინადრობის დამადასტურებელი მოწმობა. სასურველია უკან დასაბრუნებელი ბილეთი.
შემიძლია თუ არა უკრაინაში გამგზავრება და დაბრუნება?
დიახ, თქვენ შეგიძლიათ უკრაინაში ან შენგენის ზონაში უვიზოდ დარჩეთ 90 დღემდე. უფრო ხანგრძლივი ყოფნისთვის საჭიროა IND-ის დამატებითი ნებართვა.
რა უნდა გავაკეთო, თუ ძალიან დიდხანს ვიყავი წასული?
შესაძლოა დაკარგოთ რეგისტრაცია, თავშესაფარი ან სოციალური შეღავათები. დაბრუნებისთანავე დაუკავშირდით თქვენს მუნიციპალიტეტს ან IND-ს.
როგორ შემიძლია დავამტკიცო ჩემი მგზავრობის მიზეზი?
თან იქონიეთ დამადასტურებელი დოკუმენტები, როგორიცაა ბილეთები, სამედიცინო ცნობები ან მოსაწვევები — ეს შეიძლება დაგეხმაროთ საზღვარზე შემოწმებისას.
შეიძლება თუ არა შესვლაზე უარი მითხრან?
დიახ, განსაკუთრებით იმ შემთხვევაში, თუ თქვენი დოკუმენტების ვადა გასულია ან ნიდერლანდების გარეთ ძალიან დიდხანს იმყოფებოდით. ასეთ შემთხვევაში, შესაძლოა დაგკითხონ ან დროებით დაგაკავონ.
რა უნდა გავაკეთო, თუ შესვლაზე უარი მითხრეს?
დაუყოვნებლივ მოიძიეთ იურიდიული დახმარება. შეგიძლიათ გაასაჩივროთ, ან მიიღოთ მხარდაჭერა ხელისუფლებისგან.
