مقدمه
آیا یک کشور میتواند درخواست شما برای حمایت موقت را به این دلیل که قبلاً درخواست خود را در یک کشور اروپایی دیگر مطرح کردهاید، رد کند؟ عالیترین مرجع قضایی اروپا (دیوان دادگستری اتحادیه اروپا) در تاریخ ۲۷ فوریه ۲۰۲۵ در یک پرونده مربوط به یک زن اوکراینی که ابتدا در آلمان و سپس در چک درخواست داده بود، پاسخ مهمی ارائه کرده است. در این مقاله توضیح میدهیم دیوان دقیقاً چه گفته و این موضوع برای افراد اهل اوکراین که در کشورهای مختلف درخواست حمایت میکنند، چه معنایی دارد.
مشکل چه بود؟
زنی از اوکراین در ۱۹ ژوئیه ۲۰۲۲ در آلمان درخواست حمایت موقت کرده بود. سپس در ۲۰ سپتامبر ۲۰۲۲ در جمهوری چک نیز درخواست حمایت موقت داد. دولت جمهوری چک نمیخواست به درخواست او رسیدگی کند، زیرا او قبلاً در آلمان درخواست حمایت داده بود.
بنابراین، یک قاضی در جمهوری چک از دیوان اروپا پرسید که آیا یک کشور میتواند درخواست را صرفاً به این دلیل که فرد قبلاً در کشور دیگری درخواست داده است (حتی اگر آن درخواست هنوز تأیید نشده باشد) رد کند؟
دادگاه عدالت اتحادیه اروپا چه گفت؟
دیوان دو نکته مهم را روشن کرد:
- یک کشور نمیتواند فقط به این دلیل که در کشور دیگری درخواست دادهاید اما هنوز تصمیم نگرفتهاید، درخواست را رد کند.
پس: اگر هنوز در آن کشور دیگر مجوز اقامت دریافت نکردهاید، کشور جدید باید درخواست شما را رسیدگی کند. - اگر درخواست شما رد شود، باید بتوانید نسبت به آن تجدیدنظرخواهی کنید.
بنابراین، اگر با تصمیم دادگاه/مرجع تصمیمگیرنده موافق نیستید، باید این امکان را داشته باشید که به دادگاه مراجعه کنید.
دادگاه چه چیزی را بیان نمیکند؟
دیوان در مورد شرایطی که در آن شما قبلاً در کشور دیگری موفق به دریافت حمایت موقت شدهاید (یعنی دارای مدرک اقامت هستید)، حکمی صادر نکرده است. این یک مورد متفاوت است. در تئوری، یک کشور میتواند بگوید: «شما قبلاً حمایت دریافت کردهاید، بنابراین ما به درخواست شما رسیدگی نمیکنیم.» دیوان هنوز در این خصوص اظهارنظری نکرده است.
این موضوع برای هلند چه معنایی دارد؟
در هلند قوانین زیر حاکم است:
- اگر شما قبلاً دارای مجوز اقامت برای حمایت موقت در یکی دیگر از کشورهای اتحادیه اروپا باشید، هلند میتواند درخواست شما را رد کند.
- اما: کشورهای عضو اتحادیه اروپا توافق کردهاند که در بحران فعلی اوکراین، از قاعده بازگرداندن افراد به کشور اول استفاده نکنند.
- در عمل، هلند در چنین شرایطی میگوید: «ما به شما در اینجا حمایت موقت ارائه میدهیم.» در این صورت، کشور اول (برای مثال لهستان یا آلمان) باید حمایتی را که قبلاً اعطا کرده است، متوقف کند.
این موضوع برای شما چه معنایی دارد؟
- آیا قبلاً در کشور دیگری از اتحادیه اروپا درخواست دادهاید، اما هنوز مدارکی دریافت نکردهاید؟ در این صورت، هلند نمیتواند درخواست شما را بهسادگی رد کند.
- آیا قبلاً در کشور دیگری حمایت موقت دریافت کردهاید؟ در این صورت، هلند میتواند درخواست شما را رد کند، اما در حال حاضر معمولاً چنین اتفاقی نمیافتد.
- اگر درخواست شما رد شود، شما همیشه حق دارید که به دادگاه مراجعه کنید.
در پایان
این تصمیم دیوان اروپایی خبر خوبی برای افرادی است که به دلایل مختلف در چندین کشور درخواست حمایت موقت میکنند. کشورها نمیتوانند چنین درخواستهایی را بهطور خودکار رد کنند. این امر برای شما به عنوان پناهجو یا آواره از اوکراین، حمایت و شفافیت بیشتری فراهم میکند.
منبع:
https://www.clingendael.org/sites/default/files/2024-10/DG-OEK_3.0.pdf
