Ynlieding
Mei in lân de oanfreech foar tydlike beskerming ôfwiisd wurde om't jo al earder in oanfreech yn in oar Jeropeesk lân dien hawwe? It heechste Jeropeeske gerjochtshof (it Hof fan Justysje fan de EU) hat dêr op 27 febrewaris 2025 in wichtich antwurd op jûn yn in saak fan in Oekraïnske frou dy't earst in oanfreech yn Dútslân dien hie en dêrnei yn Tsjechië. Yn dit artikel lizze wy út wat it Hof krekt sein hat en wat dit betsjut foar minsken út Oekraïne dy't yn ferskate lannen beskerming oanfreegje.
Wat wie it probleem?
In frou út Oekraïne hie op 19 july 2022 yn Dútslân frege om tydlike beskerming. Dêrnei frege se op 20 septimber 2022 ek tydlike beskerming oan yn Tsjechje. De Tsjechyske oerheid woe har oanfraach net behannelje, om't se al yn Dútslân beskerming oanfrege hie.
In rjochter yn Tsjechje frege dêrom oan it Jeropeesk Hof oft in lân de oanfraach wegerje mei allinnich om't de persoan earder al yn in oar lân in oanfraach dien hat (sels as dy oanfraach noch net goedkard is).
Wat hat it Europeesk Hôf sein?
It Hof hat twa wichtige dingen dúdlik makke:
- In lân mei in oanfraach net samar wegerje as jo yn in oar lân al in oanfraach dien hawwe, mar noch gjin beslissing krigen hawwe.
Dus: as jo noch gjin ferbliuwsfergunning krigen hawwe yn dat oare lân, dan moat it nije lân jo oanfraach gewoan behannelje. - As jo oanfraach ôfwiisd wurdt, moatte jo dêr tsjin yn berop gean kinne.
Jo moatte dus de mooglikheid hawwe om nei de rjochter te stappen as jo it net iens binne mei de beslissing.
Wat seit it Hof net?
It Hof hat gjin útspraak dien oer de situaasje wêryn't do yn in oar lân al wol tydlike beskerming krigen hast (dus al in ferbliuwsdokumint hast). Dat is in oare saak. Yn teory mei in lân dan sizze: “Do hast al beskerming, dus wy behannelje dyn oanfraach net.” Dêroer hat it Hof noch gjin oardiel jûn.
Wat betsjut dit foar Nederlân?
Yn Nederlân jildt:
- As joal in ferbliuwsfergunning foar tydlike beskerming hawwe yn in oar EU-lân, kin Nederlân jo oanfraach wegerje.
- Mar: de EU-lannen hawwe ôfpraten dat se yn dizze Oekraïne-krisis gjin gebrûk meitsje fan de regel om minsken werom te stjoeren nei it earste lân.
- Yn 'e praktyk seit Nederlân dan: “Wy jouwe dy hjir tydlike beskerming.” It earste lân (bygelyks Poalen of Dútslân) moat dan de earder ferliende beskerming stopje.
Wat betsjut dit foar dy?
- Hast al in oanfraach dien yn in oar EU-lân, mar hast dêr noch gjin papieren krigen? Dan mei Nederlân jo oanfraach net samar wegerje.
- Hast al tydlike beskerming krigen yn in oar lân? Dankin Nederlân dyn oanfraach wegerje, mar op dit stuit bart dat meastal net.
- As jo oanfraach ôfwiisd wurdt, hawwe jo altyd it rjocht om nei de rjochter te gean.
Ta beslút
Dit beslút fan it Europeesk Hof is goed nijs foar minsken dy't om ferskate redenen yn meardere lannen tydlike beskerming oanfreegje. De lannen meie sokke oanfragen net automatysk ôfwize. It jout jo as asylsiker of ûntheemde út Oekraïne mear beskerming en dúdlikheid.
Boarne:
https://www.clingendael.org/sites/default/files/2024-10/DG-OEK_3.0.pdf
